| .Words (using Phonetic Key) | In DM script | Meaning in English | Meanings, phonetic variations & morphes in DM | Illustrative sentences using the word | Remarks & Notes |
| padma~ | पद्म.n. | lotus. | कमळीच फूल. तामरै (Tamil). | | |
| padmaa | पद्मा.n. | Goddess Lakshmi. | महालक्ष्मि. | | |
| padmaakar | पद्माकर.n. | Lord Vishnu. | महाविष्णु. | | |
| padmaasana~ | पद्मासन॑.n. | a posture in Yoga. | योगाच एक आसन॑. | | |
| padmanaabhaa | पद्मनाभा.n. | Lord Vishnu with lotus on his navel. | बोंबींत॑ (नाभांत॑) पद्म रूपाच महाविष्णु. | | |
| padmini | पद्मिनि.n. | lotus plant. | कमळीच फूलाच झाड. | | |
| paDNe | पडणे.vi. | to fall. to tumble. | पडणे. | | |
| paDoon paDoon haa*saNe | पडून पडून हांसणे.fig. | rolling with laughter. having fits of laughter. | नियंत्रण नाहीस्क॑ हांसणे. | | |
| paDsaa | पडसा.n. | common cold. running nose. | जलदोष. नाकाला याच एक रोग. नाकांतून पाणी गळणे ; | | पडसे in sm. |
| paDsaavalee | पडसावली.n. | shadow. | पडसोली. एकाव॑र उजाड/प्रकाश पडून होयाच सावली. | | सावली or साउली means "shade", ie, where the Sun's light or heat does not fall. |
| paDsolee | पडसोली.n. | shadow. | पडसावली. एकाव॑र उजाड/प्रकाश पडून होयाच सावली. | | |
| paDthore | पडतोरे.n. | step(s) on the edge of a river bank, pond or temple tank. | नदि, नाहीतर कुंडाच, नाहीतर पुष्करणीच कांठशीच पायरी. | Note :- (1) Probably from the Tamil पडि+तुरै, implying, steps by the side of a water body. (2) पाडथर/पाडथरा/पाटथर/पाटथरा in sm. If the root word is of Tamil origin, then the SM word could be a morphed loan-word from Tamil. | |
| paDthore | पडतोरे.n. | the smooth and level stone of a door-step by the threshold of a house. | उंबराच बाजूच पायरी. | | पाडथर/पाडथरा/पाटथर/पाटथरा in sm. |
| paDthore | पडतोरे.n. | a flight of steps. steps. | पायरी. | | |
| padya~ | पद्य.n. | a verse. | कविता लिव्हाच रीत॑. | | |
| padya~ | पद्य.n. | poetry. | कविता. | | |
| paeelwaan | पईलवान.n. | wrestler. | कुस्ति करणार. पहिलवान. पहलवान. पैलवान. मल्लयुद्ध करणार.
| | |
| pagaar | पगार.n. | salary. | धर्मा. मुषारा. | | |
| pagaDaa | पगडा.n. | dots on the dice indicating numbers, from one to six. | पगडांतल॑ एक पसून सहा पर्यंतल॑ बिंदूच चिन्ह. | | |
| pagaDaa | पगडा.n. | a board-game using dice. | पगडाच खेळ. | | |
| pagaDi | पगडि.n. | rental deposit for house, shops etc. | घर नाहीतर/अथवा दुकान भाडेला काढताना द्याच रोक्कम पैसा. | | |
| pahalvaan | पहलवान.n. | wrestler. | कुस्ति करणार. पहिलवान. पईलवान. पैलवान. मल्लयुद्ध करणार. | | |
| pahilache~ | पहिलच॑.adj. | that which was/is first. | पह्यिलच॑. प्रथम होतते. | | |
| pahile | पहिले.adj. | in the beginning. at first. | पह्यिले. आरंभाच वेळि. | | पहिला in sm. |
| pahile | पहिले.adj. | first. | पह्यिले. प्रथम स्थान. | | पहिला in sm. |
| pahilech | पहिलेच.adv. | in the beginning itself. | पह्यिलेच. आरंभातेच. पुढेच. | | |
| pahilvaan | पहिलवान.n. | wrestler. | कुस्ति करणार. पैलवान. पईलवान. मल्लयुद्ध करणार. | | |
| pahjaske~ | पह्जस्क॑.adv. | as per desire. | पज्जस्क॑. मनाला वाटलतस्क॑. | | |
| pahjaske~ | पह्जस्क॑.adv. | as per desire. as per requirement. | पज्जस्क॑. पह्जेते प्रकार. पज्जते प्रकार. | | |
| pahjaththi | पह्जत्ति.n. | humiliation. dishonour. | पज्जत्ति. अवमान/अपमान. | | |
| pahje | पह्जे.vi. | it is required. | आवश्य आहे. | | पाहिजे in sm. |
| pahje mhaNoon | पह्जेम्हणून.adv. | deliberately. | पज्जे म्हणून. कळींगून॑. | | |
| pahylache~ | पह्यिलच॑.adj. | that which was/is first. | पहिलच॑. प्रथम होतते. | | |
| pahyle | पह्यिले.adv. | in the beginning. at first. | पहिले. आरंभाच वेळि. | | पहिला in sm. |
| pahyle | पह्यिले.adj. | first. | पहिले. प्रथम स्थान. | | पहिला in sm. |
| pahylech | पह्यिलेच.adv. | in the beginning itself. | पहिलेच. आरंभातेच. पुढेच. | | |
| pai | पै.n. | a coin of one pie. | एक पैच नाण्य. | | |
| paijaamaa | पैजामा.n. | a loose fitting lower garment covering the legs separately. pyjama. | पायजामा. एक लांब विजार/निजार. | | |
| pailwaan | पैलवान.n. | wrestler. | कुस्ति करणार. पईलवान. पहिलवान. पहलवान. मल्लयुद्ध करणार. | | |
| painjaN | पैंजण.n. | an anklet. | पांयेला बांधाच एक आभरण. कोलुस (Tamil). | | |
| paisaa | पैसा.n. | money. | पल्लम. | | |
| paisaa | पैसा.n. | cash. | रोक्कम. | | |
| paisaa | पैसा.n. | wealth. | धन॑. संपत्त॑. | | |
| paisaa | पैसा.n. | paisa, a coin of the smallest value. | फार उण॑ मोलाच एक नाण्य. | | |
| paisaa giLNe | पैसा गिळणे.id. | to embezzle. to swindle. | गडप करणे. एमारिवून पैसा करणे. हडप करणे. | कोण्त॑ व्यापार आरंभ केलतरीन अम्च पूर्त ध्यान तजांत असाम॑. नाहीतर, अम्च ध्यान चुकलतर॑ खाले काम करणार याच पैसे पूराहीं गिळाला पाह्तील॑. | |
| paisaakhaavoo | पैसाखावू.adj. | bribe taker. | लांच घेणार. पैसा उप्पडणार. | | |
| paisaavaalaa | पैसावाला.n. | a rich person. | पैसावंत॑. | | |
| paisaavanth | पैसावंत॑.n. | a rich person. | पैसावाला. | | |
| paisekaas | पैसेंकास॑.n. | wealth. | पैशेंकास॑. धन॑. संपत्त॑. | | |
| paishekaas | पैशेंकास.n. | wealth. | पैसेंकास॑. धन॑. संपत्त॑. | एक मनुषाकडे भरून पैशेंकासाच सौकर्य असूनपणीं मनशांति नाहींतर तज संपत्तीच काहीं प्रयोजन नाही. | |
| pajjathe | पज्जते.adj. | that which is wanted. | पह्जते. आवश्य आहे अस मनाला वाटाच॑. | | |
| pajjaththi | पज्जत्ति.n. | humiliation. dishonour. | फजिति.अवमान/अपमान. | | |
| pajje | पज्जे.vi. | it is required. | पह्जे. आवश्य आहे. | | पाहिजे in sm. |
| pajjemhaNoon | पज्जेम्हणून.adv. | deliberately. | पह्जेम्हणून. कळींगून॑. | | |
| pajjeske~ | पज्जेस्क॑.adv. | as per desire. as per requirement. | पह्जेस्क॑. पह्जेते प्रकार. पज्जते प्रकार. | | |
| pakaD | पकड.n. | pincers for lifting cooking vessels. | चिमटा. हिडिकि (Kannada). | | |
| pakhvaaj | पखवाज.n. | a type of drum. | एक रीतीच ढोळ. | | |
| pakkaa | पक्का.adj. | perfect. | एकदम चोखोट॑. | | |
| pakkaa | पक्का.adj. | ripe. | पिकलते. | | |
| pakkaa | पक्का.adj. | well seasoned. | पक्का. | | |
| pakoDaa | पकोडा.n. | a fried snack. | एक तळलते पदार्थ. | | |
| pakSha~ | पक्ष.n. | a side. | एक भाग. | | |
| pakSha~ | पक्ष.n. | a political party. | एक राष्ट्रीय संघटना/पार्टि. | | |
| pakSha~ | पक्ष.n. | half a lunar month. | चांद्रमान महिनाच अर्ध भाग. | | |
| pakSha~ | पक्ष.n. | a period covering the second half of Bhadrapada month on which death ceremony is conducted for ancestors. | भाद्रपद महिनाच क्रिष्णपक्षांत॑ कराच पितृश्राद्ध॑. | | |
| pakShaa | पक्षा.adv. | in addition to. more than. | अधीकाच स्थिति. भरीस. | | पेक्षा in sm. |
| pakShapaath | पक्षपात.n. | partiality. partisan attitude. | पारपक्ष. एक पक्षाविषीं चोखोट म्हणींगणे. एक पक्षाला मात्र सहाय करणे. | | |
| pakShi | पक्षि.n. | bird. | पांखरू. | | |
| pakva~ | पक्व.adj. | mature. | पक्का झालते. कच्चा नाहीते. | | |
| pakva~ | पक्व.adj. | fit for use. | उपयोगाला तय्यार झालते. | सोवळेच काठी कराला बरोर लायक असाच हिरव॑ बेत विस्तूच हलक॑ ज्वालाच वर पर्तीवून पर्तीवून दाखिवून सोकिवून पक्व करणे आहे. | |
| paLaa paLi | पळा-पळि.n. | running around. running hither and thither. | इकडे-तिकडे पळणे. | | पळापळ in sm. |
| palaahaar | पलाहार.n. | snacks. light refreshments. | उपहार. पलहार. फलहार. फलाहार. लघु-भोजन॑. लघु-भक्षण॑. | | फल+आहार. |
| paLaar | पळार.n. | a sound (created while slapping). | (रपाटा होढताना/ओढताना/देताना होयाच) शब्द. | ते पोर उदंड चेष्टा करत होता. तला पळारशी दोन रपाटा होढलांपिरी शांत झाला. | from Tamil. |
| palahaar | पलहार.n. | snacks. light refreshments. | उपहार. पलाहार. फलहार. फलाहार. लघु-भोजन॑. लघु-भक्षण॑. | | फल+आहार. |
| palang | पलंग.n. | cot. | निजाला उपयोग कराच एक साधन॑. | | |
| palaT | पलट.imp. | turn over. | उल्टा करिवाच. | | पालट in sm. |
| palaTNe | पलटणे.vt. | to turn over. | उल्टा करिवणे. | | पालटणे in sm. |
| paleekaDe | पलीकडे.adv. | on the farther side. yonder. | दूर पटीस. | | opposte of अलीकडे. |
| paleekaDe | पलीकडे.adv. | at a prior or remorter date or period. previously. | गेल॑ समय. अगोदर काळ. जुने काळ. | | opposte of अलीकडे. |
| paLi | पळि.n. | ladle. | जेवाच पदार्थ भांडींतून काढाला उपयोग कराच एक साधन॑. | | |
| paLi panchapaathre~ | पळि पंचपात्र.n. | a set of a small spoon and tumbler used for pooja. | पूजाला उपयोग कराच एक ल्हान उद्धरणीहीं पात्रहीं. पळि-पंचोत्र. | | |
| paLi panchothre~ | पळि पंचोत्र॑.n. | a set of a small spoon and tumbler used for pooja. | पळि-पंचपात्र. | | |
| paLich | पळिच.n. | dazzling brightness. | झळक॑. फळिच. | | |
| paLivaNe | पळिवणे.vt. | to chase. | दूसरेंस॑ एक ठांमांतून पळिवणे ; | | पळवणे/पळविणे in sm. |
| paLivaNe | पळिवणे.vt. | to drive (a car, cart etc). | गाडि अथवा बंडि हांकणे. | | |
| pallaamkuLi | पल्लांकुळि.n. | a game played with small red berry like seeds and a wooden board with several cup like depressions. | गोटकर्णि. एक खेळाच नाव. | | from Tamil. |
| pallak | पल्लक.n. | palanquin. | डोली. पालखि. पाल्खि. | | from Tamil. |
| pallam | पल्लम.n. | money. wealth. | पैसा. धन. | Note :- the word पल्लम is derived from फल्लम/फलम, a small gold coin which was used circa 3 centuries back. It was at that time worth about three rupees. | |
| paLLam | पळ्ळम.n. | a depression in a surface. | पळ्ळम. तळांतल॑ खालच॑ भाग. | | from Tamil. |
| pallamdaar | पल्लमदार.n. | wealthy person. | पैसावंत॑. | | |
| pallu | पल्लु.n. | the end portion of a saree with the decorated weave. | लुगड॑च शेवटीच अलंकार केलते भाग. लुगड॑च पदर. | | पल्लव in sm. |
| paLNe | पळणे.vi. | to run. to flee. | पळून जाणे. | | |
| paLNe | पळणे.vi. | to flow (eg, water). | प्रवास करणे. | अम्ही लेंकरे अस्ताना नदींत स्नान करत होतों. पण, पाऊसाळाच समयांत नदीच पाणी जोर होऊन पळत असेलकरतां, थोरळे अम्हाला नदीच बाजूपणीं जायाला सोडनाते. | from Tamil (ओडर तण्णि, flowing water). |
| paN | पण.conj. | also. too. | पणीं. ईं. | | |
| paN | पण.conj. | still. yet. | तरीं. | | |
| paN | पण.conj. | but. | झालतर॑. | | |
| paNa~ | पण॑.suff. | a suffix attached to a noun or an adjective to form an abstract noun. | एक नाम॑ अथवा एक विशेषणाच शेवटी जोडून एक अव्यक्त नाम॑ कराच शब्द॑. | | |
| panai maram | पनैमरम.n. | palmyra tree. | ताडीच झाड. | पनैमरमांतून "टोडि" काढाच विना तजांतून नुंग॑ पणीं मिळते. | from Tamil. |
| paNajaa | पणजा.n. | great grandfather. | बापाच अथवा अम्माच/मायाच आजा. | | |
| paNaji | पणजि.n. | great grandmother. | बापाच अथवा अम्माच/मायाच आजि. | | |
| paNas | पणस.n. | jack fruit. | फणस. एक फळाच नाव. | | |
| paNathe~ | पणत॑.n. | great granddaughter, through male or female descent. | नातूंच नाहीतर॑ नातांच लेंक (दादिगा नाहीतर॑ बायका वाटे). पणती. | | |
| paNathee | पणती.n. | great granddaughter, through male or female descent. | नातूंच नाहीतर॑ नातांच लेंक (दादिगा नाहीतर॑ बायका वाटे). पणत॑. | | |
| paNathoo | पणतू.n. | great grandson, through male or female descent. | नातूंच नाहीतर॑ नातांच लोंक (दादिगे नाहीतर॑ बायका वाटे). | दादिगा वंशजांत॑ नातूच लोंक, म्हणजे, पणतू उजलतर॑ पणजाला कनकाभिषेक करणे आहे. | |
| paNathunDe | पणतुंडे.n. | great grandchildren. | नातूंच नाहीतर॑ नातांच लेंकरे. | | |
| panchaa | पंचा.n. | an un-tailored white cloth worn to cover the lower portion of a man's body. | पंचे. धोति. धोत्र. वेष्टि. वेष्टक. | | |
| panchaamRitha~ | पंचामृत.n. | a mix of sugar, honey, ghee, curds and milk offered in abhisheka to God. | साखरे, मेध, तूप, दहीं, दूध अण्खी पंडु-फळ॑ हे सग्ळीन मिळिवून केलते अभिषेकाच पदार्थ. | | |
| panchaang | पंचांग.n. | the Hindu almanac. the Hindu calendar. | तिथी, वार॑, नक्षत्र॑, योग॑, करण॑ हे पांचाच अधारांते केलते ग्रंथ. | | |
| panchaayath | पंचायत.n. | an administrative council of a village. | खेडे गांवाच न्यायमंडळ॑. | | |
| panchagavya | पंचगव्य.n. | a mix of five products for which the cow is the source. | गाई पसून मिळाच पांच पदार्थाच मिश्रण. | | दूध, दहीं, तूप, गोमूत्र अणी शेण हेज मिश्रण. |
| panchakachcH | पंचकच्छ.n. | dhoti worn in a particular manner. | कासोटा. | | |
| panchaloha~ | पंचलोह.n. | an alloy of five metals of copper, brass, tin, lead and iron. | तांबे, पितळ, कथील, शिसें अणी लोखंड हे पांच धातूंच मिश्र. | Note :- this alloy is used generally to make small idols. Basically it is bronze with the additional metals. | |
| panchami | पंचमि.n. | the fifth day of a lunar fortnight. | क्रिष्णपक्षाचहीं शुक्ळ्पक्षाचहीं पांचवां दिवस. | | |
| panchapaaLe~ | पंचपाळ॑.n. | a combination vessel of five containers used in the kitchen. | संपाकघरांत॑ वापराच॑ जोडून असाच पांच वाटीच पात्र. | | depending on the size, it is used for different puposes like storing small quanities of spices, serving side dishes etc. |
| panchapaathra~ | पंचपात्र.n. | a small cylindrical vessel used in pujas. | पंचोत्र. पूजाला उपयोग कराच एक ल्हान पात्र. | | पंचपात्र उद्धरणी and प्याला form a set. |
| panchavaaLaa | पंचवाळा.n. | a combination vessel of five small cups to keep haladi kunku, mantrakshata etc. | कुंकू, हळेद॑, मंत्राक्षता असलत॑ ठिवाच॑ पांच लहान वाटीच॑ पात्र. कचवाळे. कचवाळा | | कचोळे in sm |
| panche | पंचे.n. | an un-tailored white cloth worn to cover the lower portion of a man's body. | पंचा. धोति. धोत्र. वेष्टि. वेष्टक. | | |
| panchendrya~ | पंचेंद्रिय॑.n. | the five sense organs (ear, eye, nose, tongue and skin). | मनुषाला बाहेरच॑ विषय कळाला सहाय कराच॑ पांच अवयव॑ (कान, डोळे, नाक, जिव्ह॑, चर्म हे पांच). | | |
| panchothra~ | पंचोत्र.n. | a small cylindrical vessel used in pujas. | पंचपात्र॑. पूजाला उपयोग कराच एक ल्हान पात्र. | | पंचोत्र॑/पंचपात्र उद्धरणी and प्याला form a set. |
| pand | पंद.n. | a ball used for playing. | पंद. गोळ आकाराच एक खेळाच साधन॑. | लेंकरे रब्बराच पंद घेऊन पूर्त जोरांत॑/जोर होऊन "क्रिकट" खेळाच पाह्याला संब्रम अस्ते. चारदन॑ "औट" वरडणे, चारदन॑ "नाही" म्हणून त्यंच बरोर तर्क करणे, हे अस्कीन पाह्यलतर अम्च ल्हानपणाच सय येते. | from Tamil. |
| pandal | पंदल.n. | a canopy. | मांडव. छप्र॑. | | from Tamil. |
| panDhra~ | पंढ्र॑.n. | white colour. | पंढ॑ रंग (काळ॑च विरुद्ध रंग). | | पांढरा in sm. |
| panDhra~ | पंढ्र॑.adj. | white coloured. | पंढ्र॑ रंगाच॑. | दिवा लावलांपिरी मीठ, दूध, दहीं, ताक, लोणी, तांदूळ॑ असलते पंढ्र॑ पदार्थ घेताने म्हणून सांगणे आहे. | |
| panDhra~ ke*s | पंढ्र॑-केंस.fig. | an old person with grey hair. | वय होऊन केंस पिकलते लोक. | पिकल॑ केंसाच लोक॑ त्यंच केंसाला काळ॑ रंग लाविंगगाच सर्वसाधारण झालाहे. तजामुळे वय झालते एकलांस पाव्हून तेनी एक "पंढ्र-केंस" अस सांगणे थोड कष्ट झालाहे ! | |
| pandhraa | पंध्रा.n. | fifteen. | चौदाच नंतरल॑ संख्या. | | पंधरा in sm. |
| panDith | पंडित.n. | scholar. | विद्वान. | | |
| panDu | पंडु.n. | ripe fruit. | पिकलते फळ॑. | | |
| panDu mhaathaari | पंडु म्हातारि.n. | a ripe old woman. | उजंड वय॑ झालते म्हातारि | | |
| panhaa | पन्हा.n. | a certain width of cloth. | कापडच एक प्रत्येक रुंद॑. | | |
| paNi | पणि .n. | a comb. | फणि. केंस विंचराच साधन॑. विंचरणी. | | |
| pankhaa | पंखा.n. | a fan. | विजणा. विजना. | | |
| pankthi | पंक्ति.n. | row. | पंक्ति. | | |
| pankthi | पंक्ति.n. | a round or a turn in the seating arrangements for dining during a festival. | सणाच जेवणेंत॑ पान मांडाच अवसर॑. | | |
| pannaas | पन्नास.n. | fifty. | पांच गुणा दहा. | | |
| panth | पंत.n. | teacher. | पंतोजि. | | |
| panthojeeNe~ | पंतोजीण॑.n. | a lady teacher. | बायको पंतोजि. | | |
| panthoji | पंतोजि.n. | teacher. | पंत. | | |
| papayaa | पपया.n. | papaya. | पपई पंडु. | | |
| papayee | पपई.n. | papaya. | पपया पंडु. | | |
| paraadheena~ | पराधीन.adj. | dependent on others. | दूसरेंच आश्रयांत असणे. दूसरेंच सहाय आवश्य असाच परिस्थिति. | अम्ही फार म्हातारे झालावर पराधीन होऊन जातों. असाच खोलींतून नाह्णीला/परसूला जायाला पणीं दुसरेंच सहाय पह्जेस्क अस्ते. | |
| paraadheena~ | पराधीन adj | under the sway or control of others. | दूसरेंच नियंत्रणांत असणे. | अंच देश जवळ-जवळ दोनशे वर्ष ब्रिटनाच पराधीनांत होते. | |
| paraajay | पराजय.n. | defeat. | हरणे. | | |
| paraakh paahNe | पराख पाह्णे.vt. | looking out aimlessly. | काहीं उद्धेश/गवन॑ नाहीस्क॑ पाह्णे. | एकदपा बेंगळूरांत मझ लोंक रोडाच सिग्ननलाकडे ओठाकून पराख पाह्त असताना कोणकी तझ "पर्स" बडीवूनटाकला. | |
| paraakram | पराक्रम.n. | attack. | शक्ति उपयोग करून वेगळांस॑ उपद्रव करणे. | | |
| paraamarsh | परामर्श.n. | enquiry. | विचारणा करणे. | मझ बाईलीच "पासपोर्ट अप्लिकेषन" पाटिवून दोन महिने होत आहे. पण अत्तपतोरी "पोलीस" परामर्श कराला आलेनाहीते. फारच उशीर करतात॑. | |
| paraaparaa | परापरा.adj. | the rasping or grating sound produced (due to tearing paper, cloth etc). | (कागद, कापड फाटताना होयाच) गरगरा शब्द. | ल्हान लेंकराना विध-विध शब्द ऐकाला अवडल॑. समाचार पत्र हाती मिळलतर॑ समच ते कुसकरून फाटून परापरा शब्द करतील॑. | |
| paraath | परात.n. | a large plate used for setting/making sweets like barfi, mysore pak etc. | बर्फ़ी, मैसूरपाक असल॑ पदार्थ कराच एक थोर ताट. | | |
| paraayadhan | परायधन.n. | other's wealth. | दूसरेंच धन. | परायधनावर केम्हाहीं आशा भोगताने. कसतरीन तसलते चूक वाट अम्ही काढींगटल तरीन अम्चकढे ते राह्यिना. | |
| paradesh | परदेश.n. | foreign lands. | विदेश. | | |
| paradeshi | परदेशि.adj. | relating to a foreig land. | वेगळ॑ देशाच (मनुष). विदेशाच (मनुष). | | |
| paralok | परलोक.n. | the other world. the world of departed souls. | मृत्यू नंतर प्राप्त होयाच ठिकाण. | | as opposed to इहलोक, this world. |
| param | परम.adj. | highest or best in order, value etc. | सर्वापक्षा श्रेष्ट. | | |
| parama maryaadaa | परममर्यादा.n. | great honour/respect. | राजमर्यादा. | रामनवमि महोत्सव कार्यक्रमांत एकदा राज्याच "गवरनराला" मुख्य अतिथि म्हणून बलावल्होते. ते दिवसी त्यांस॑ परममर्यादा/राजमर्यादा करून स्वागत केले. दारांतून पूर्णकुंभासहित वेद पारायण करत तेना आंत बलांय्गून आले. | |
| paramaa | परमा.n. | the day-after tomorrow. | उद्याच नंतरल॑ दिवस. उद्या-नाही-परमा. | | परवा in sm. परमा in sm denotes "sexually transmitted decease". |
| paramaa | परमा.n. | the day-before yesterday. | कालच पुढेच दिवस. काल-नाही-परमा | | परवा in sm. |
| paramaadivas | परमादिवस.n. | the day-after tomorrow. | उद्याच॑ नंतरल॑ दिवस. उद्या-नाही-परमा. परमाशि. | | |
| paramaadivas | परमादिवस.n. | the day-after tomorrow. | उद्याच॑ नंतरल॑ दिवस. उद्या-नाही-परमा. परमाशि. | | |
| paramaanand | परमानंद.n. | supreme bliss. | परम आनंद॑. परम सुख॑. | | |
| paramaanna~ | परमान्न.n. | rice-kheer presented in oblations. | देवाला नेवेद्य कराच भाताच खीर. पाल पायसम. | मझ मित्र घरांत घूसतानच विचारले "आज तुम्च घरांत सणाला काय पंचपक्ष परमान्न केलाहेंत का ?" | said to be a favourite of Lord Krishna. |
| paramaaNu | परमाणु.n. | atom. | एक वस्तुच ल्हानाचपक्षा ल्हान अंश॑. अणु. | | |
| paramaarthh | परमार्थ.n. | the ultimate truth. | सर्वश्रेष्ट सत्य॑. | | |
| paramaashi | परमाशि.n. | the day-after tomorrow. | उद्याच॑ नंतरल॑ दिवस. उद्या-नाही-परमा. परमादिवस. | | |
| paramaashi | परमाशि.n. | | | | |
| paramaathmaa | परमात्मा.n. | Supreme Soul. | परब्रह्मा. | | |
| paramaavadhi | परमावधि.adv. | maximum possible. | अत्यंत॑. | | |
| paramaguru | परमगुरु.n. | great spiritual teacher. | गुरुश्रेष्ट. | | |
| paramparaa | परंपरा.n. | tradition. | जुने कालांतून याच पद्धत॑. | | |
| paramparaagath | परंपरागत॑.adj. | traditional. | परंपरांतून याच. | | |
| paraNe | परणे.n. | loft. attic. | सद्याला उपयोग नसाच वस्तु दत्तन/जत्तन ठिवाला छप्पराच खालीं खोलीच वरीं असाच स्थळ. | कसालतरीन उपयोग होईल म्हणून मझ॑ आजा जुने र्रट्टाच डब्बा मिळ्लतर॑ ते काढून परणेच वर घालतील॑. | from Tamil. |
| paranthu | परंतु.conj. | but. yet. nevertheless. | पण. तरीन. | | |
| parasaa | परसा.n. | stools. | जीर्ण होवून बाहेर आलते (विसर्जन॑ झालते) पदार्थ. | Note :- the word परस or परसू means "an enclosure in the back yard of a house". Hence going to the backyard to answer the call of nature is spoken of in DM as परसाकडे जाणे/परसापटीस जाणे. From this, the word परसा is derived in DM to mean "stools". | |
| parasaach kholi | परसाच खोलि.n. | lavatory used for defecation. | हगाच खोलि. परसाकडे. परसापटीस. | | |
| parashu | परशु.n. | battle axe. | युद्धाच एक आयुध॑. | | |
| parashu | परशु.n. | Lord Parasuram's weapon. | परशुरामाच आयुध॑. | | |
| paraspar | परस्पर.adj. | mutual. reciprocal. | एकालेक. अन्योन्य. | | |
| parasthhaan | परस्थान.n. | alternate or another departure point in lieu of home (so as to avoid the ill effects of a departure at an inauspicious time). | अपशकुन होईनास्क॑ असाला स्वंत घरांतून निघनास्क॑ वेगळ॑ कडून निघाच ठिकाण. | | |
| parasthree | परस्त्री.n. | a woman other than one's wife. | स्वंत॑ बाईल नाही, वेगळ॑ बायको. | | |
| paraTeeN | परटीण.n. | washerman's wife. | परीटाच बाईल. धोबीण॑. धोबीच बाईल. | | |
| parath | परत.adv. | again. | पुन्हा. पुन्हाईं. परतूनीं. पर्तूनीं. | | |
| parath | परत.adv. | reverse. | उलटा. | | |
| parathaNe | परतणे.vt. | to return. | पर्तणे. वापस येणे. पर्तून(परतून) येणे . | तो रेल्वे-स्टेषनाला जाऊन पावजोरी, ट्रेन निघून गेल होत॑. परतून घराला येऊन उद्या-नंतरच ट्रेनांत गेला. | |
| parathaNe | परतणे.vt. | to turn back. | पर्तणे. मागेपटीस फिरण॑. | एक दिवस मी बीदींत॑ चालत अस्ताना पुढे एकले जातहोते. तेनी मझ मित्रका नाहीका म्हणून मला संशय होत. तरीं, त्यंच नाव हळू वरडून बलावलोंकी-नाही, तेनी समच परतून पाह्यले. | |
| parathivaNe | परतिवणे.vt. | to reverse. to turn around. | पर्तिवणे. मागे-पुढे फिरिवणे. उलटा करणे. | ते कागदाच मागे काय लिवलाहे म्हणून परतिवून पाह. | परतवणे/परतविणे in sm. |
| parathivaNe | परतिवणे.vt. | to turn upside down. | पर्तिवणे. उलटा करणे. | अम्च घरांत प्रति एक घंटेला परतिवून ठिवाच एक जुने काळच "हवर-ग्ळासाच" घडिगार होते. | परतवणे/परतविणे in sm. |
| parathivaNe | परतिवणे.vt. | to flip through (a book etc.). | पर्तिवणे. (पुस्तकच) पान पुढे-पुढे करणे. | फोटो-आल्बमाच एक-एक पानीं परतिवून-परतिवून पाहाचपक्षा, कंप्यूटरांत॑ स्लैड-षो पाहणे सुलुभ अस्ते ! | परतवणे/परतविणे in sm. |
| parathivaNe | परतिवणे.vt. | to turn over. to flip over. | पर्तिवणे. | धिरडेच पीठ तवांत चिकटून बरोर परतिवाला झाल नाही-ते-करतां आज पाष्टे मी केलते धिरड॑ करपून गेल॑. | परतवणे/परतविणे in sm. |
| parathoon | परतून.adv. | once again. | पुन्हा. पर्तून. परतूनीं. | | परत in sm. |
| parathoon parathoon | परतून परतून.adv. | again and again. repeatedly. | पुन्हा-पुन्हा. पर्तून पर्तून. | | परत-परत in sm. |
| parathoonee* | परतूनीं.adv. | again. | पुन्हाईं. पर्तूनीं. | | |
No comments:
Post a Comment