| .Words (using Phonetic Key) | In DM script | Meaning in English | Meanings, phonetic variations & morphes in DM | Illustrative sentences using the word | Remarks & Notes |
| maad | माद.n. | waist. | माज. कमर. | | an example of the inter-use of द and ज in TM. |
| maadhva~ | माध्व॑.adj. | relating to Madhwa philosophy or Madhwa traditions. | मध्व॑. माध्व॑ सिद्धांत अथवा माध्व॑ परंपराला संबंध झालत॑. | माध्व॑ परंपरांत अस्लतेनी द्वैत सिद्धांतावर पातेरा ठिंगतात॑. "एक जीवात्माला हे भूलोकाच अनुभव केवळ माया न्हो, पण ते एक खर॑ अनुभव आहे", अस॑ माध्व॑/मध्व॑ सिद्धांत सांगत॑. | |
| maadhvaa | माध्वा.n. | name of a sub-caste of brahmans following the philosophy established by Shri. Madhwacharya. | माध्व॑ सिद्धांत अनुसरण॑ कराच ब्रहमण उप वर्ग. | | |
| maadhvaa | माध्वा.adj. | one who belongs to the brahmin sub-sect of Madhwas. | मध्वा उपसंप्रदायांत॑ मिळलते एक ब्रह्मण. | | |
| maaDi | माडि.n. | an upper storey in a house or a building. | घराच अथवा बांधणीच वरच॑ भाग/मजल॑. | | |
| maadiri | मादरि.n. | similar type. | एकच रीतीच॑. एक विधाच॑. | | from Tamil. |
| maaeengaNe | माईंगणे.vt. | to ask for and procure. | माहींगणे. मागींगणे. | | |
| maaeengaNe | माईंगणे.vi. | to receive. to obtain. | माहींगणे. मागींगणे. | मझकडून एक लाख रुपेच र्रीण घ्याला आलते मनुष नंतर॑ एक हदार(हजार) रुपे माईंगून गेला. | |
| maagache~ | मागच॑.adj. | that which is at the back side or behind. at the back. | मागे पठीसच. मागल॑. | | मागचा in sm. |
| maagale~ | मागल॑.adj. | (that which is) behind. | मागे असाच. मागच॑ | मझ भावाच मागल॑ घरचा तज बांधोटी मझ भावाच घरचे भोंतालभिंतींसून पांच फ़ुटपणीं सोडनास्क बांधलाहे. हे नियमा प्रकार विरुद्ध आहे. | मागला in sm. |
| maagaNe | मागणे.vt. | to demand. to ask for. | विचारणे. | | |
| maagapaTHees | मागपठीस.n. | back side. | पाठीच मागे. | | |
| maage | मागे.prep. | behind. | मागे. | | |
| maage | मागे.adv. | back side. | मागे पटीस. | | |
| maage | मागे.adv. | at the back of. | मागे. | | |
| maage | मागे.prep. | in time past. | मागल॑ वेळी. मागे पसून. | | |
| maageengaNe | मागींगणे.vi. | to receive. to obtain. | माहींगणे. माईंगणे. | मझकड॑ अनावश्य बोलाला आलत्या मनुषाला मी दोन रपाटा देलों. तोंड झांकींगून ते मागींगून गेला. | |
| maagepuDhe | मागेपुढे.adv. | at about. either before or after. | मागेकी पुढेकी कृत्य नाहीस्क॑. | हैदराबादास्क 'ट्राफिक' असाच ठिकाणी कोणतरीन दोन-तीन कामावर बाहेर गेलतर॑ पर्तून घर येऊन पावणे सांगिटलते वेळाला होणे संदेहच॑. मागेपुढे होईल॑. | |
| maagepuDhe | मागेपुढे.adv. | forward and backward, in both directions. | मागेहीं पुढेहीं, दोनीकडीं. | | |
| maagepuDhe | मागेपुढे.fig. | (to have) rough idea (before hand). | कोठे/काय' अस॑ (पुढेच कळणे). | तो पोर वाचणांत॑ षाणा काहीं न्हो. अत्ता आस्ट्रेलियाला वचाला जाम॑ म्हणून बसलाहे. तिकडल॑ अत्तच परिस्थिति काय म्हणून मागेपुढे कळनास्क॑ तज मायबापाच प्राण काढत आहे. | |
| maagh | माघ.n. | name of the eleventh month in the Hindu calendar. | हिंदु पंचांगांत॑ अक्रावां महिनाच नाव. | | |
| maagh | माघ.n. | costly. dear. | म्हाग. जास्ति मोलाच. सवंगाच विरुद्ध. | अधीक जरी घाटलते लुगड॑ फार जेड असत॑ अणी, तसच माघ पणीं असत॑. | |
| maaghaayee | माघाई.n. | cost of living. dearness of goods. | सामानांच वाढाच मोल | अम्च देशांत खायाच पदार्थांच माघाई अत्ता 16 % (सोळा प्रतिशत) आहे. हेज अर्थ काय म्हण्जे 'होलसेल' व्यापारी लोके सामान लप्पून ठिवून मोल वाढाला सोडतात॑. तजांत अम्च नेता लोकांच हात पणीं असूया म्हण्तात. | महागाई in sm. |
| maaghoon | माग्हून.adv. | afterwards. | मागून. नंतर. मावून. | | मागाहून in sm. |
| maaghoon | माग्हून.adv.. | from behind. | मागे पठीस कडून. मागेपठीसून. मागून. | | |
| maaghpasoon | माघपसून.adv. | since a while ago. | थोड दिवसाच पुढ॑ पसून | | मघापासून in sm. |
| maagivaNe | मागिवणे.vt. | to place a demand. to order. to ask for and procure. | (एक वस्तु) मागिवून घेणे. | मी विचारींगून गेलते पुस्तक दुकानांत नहोत॑म्हणून (न्होत॑म्हणून) दुकानदार मला ते प्रत्येकहोवून मागिवून देला. | मागवणे in sm. |
| maagoon | मागून | afterwards. subsequently. | नंतर॑. मावून. | | |
| maagoon | मागून | from behind. | मागे पठीस कडून. मागेपठीसून. | | |
| maahaatmya~ | माहात्म्य.n. | greatness. | महिमा. महत्व. | | |
| maaheengaNe | माहींगणे.vt. | to ask for and procure. | माईंगणे. मागींगणे. | दोन निमिषांत॑ दुकानाला जावून काडीच-पेटी माहींगून येतों म्हणून गेलते मनुष अत्ता पर्यंतीन आला नाही. | |
| maaheengaNe | माहींगणे.vi. | to receive. to obtain. | माईंगणे. मागींगणे. | मझ॑ शेदारलाकडे अनावश्य बोललते आटो-रिक्षावाला बेष शिवा माहींगून गेला. | |
| maaheraa | माहेरा.n. | a married woman's mother's home. | वराड झालते बायकोच अम्माच घर. | | माहेर in sm. |
| maakaD | माकड.n. | monkey. | वानर॑. | | the प्राकृत form of मर्कड. |
| maakaD cheShTaa | माकड चेष्टा.n. | monkey tricks. | माकडाच खोडि. | | |
| maakaD cheShTaa | माकड चेष्टा.fig. | mischievous antics. | तंटाच खोडि. | | |
| maakaDaach haathi phoolaach maaLa~ | माकडाच हाति फूलाच माळ॑.say. | a saying meaning "responsibility with one with a destructive attitude". | "विनाशबुद्धीच मनुषाच जवाबदारी", हे अर्थाच एक म्हण. | | the literal meaning being, "garland in onkey's hands". |
| maakhaNe | माखणे.vt. | to smear. to daub. | लिंपणे. लेपणे. | | |
| maakhaNe | माखणे.vt. | to have an oil bath. | तेल लावून स्नान/आंघोळि करणे. | | |
| maakhingaNe | माखिंगणे.vt. | to have an oil bath. | तेल लावून स्वता आंगोळ करणे. | | |
| maakhivaNe | माखिवणे.vt. | to give one an oil bath. | दूसरेला तेल लावून आंघोळी करिवणे. | | |
| maal | माल.n. | goods or wares of commerce. | व्यापाराच वस्तु.
| | |
| maaL | माळ॑.n. | garland. | हार॑. माला. | | |
| maalaa | माला.n. | garland. | हार॑. माळ॑. | | |
| maalaakaar | मालाकार.adj. | garland shaped. | मालाच आकारांत असाच॑. | | |
| maalak | मालक.n. | owner. | यजमान. | | |
| maalathi | मालति.n. | jasmine. | मोगराच फूल. | | |
| maali | मालि.n. | gardener. | बाग पाह्यींगणार॑. | | |
| maalish | मालिश.n. | body massage. | आंग रगडणे. | | |
| maaLmaththaa | माळमत्ता.n. | wealth in the form of jewellry. | आभरणाच संपत्त॑. | | |
| maaLmaththaa | माळमत्ता n | gold and silver ornaments. | सोनेच रुपेच आभरण॑. नग॑. नेग. वस्त. वस्था. | | |
| maamaa | मामा.n. | mother's brother. | अम्माच भाऊ. | | |
| maamaang | मामांग.n. | the auspicious time of Magha star during the month of Maagh in the year when Jupiter is in Simha rasi. | सिम्ह राशींत गुरु असाच वर्षी माघ महिनेंत॑ याच मघा नक्षत्राच समय. | | |
| maamee | मामी.n. | mama's wife. | मामाच बाईल. | | |
| maamool | मामूल.n. | ordinary course. | साधारण रीत॑. | मामूलहोऊन मी बस्सांतेच ओफीसाला जाणेतरीन, आज वेळ झालतेकरतां अटोरिक्षा धरींगून जायाल जातों. | |
| maamool | मामूल.n. | customary usage or practice. | साधारण होऊन कराच रीत॑. | अम्ही हे गांमाला नव॑म्हणून ते दूधवालाला कळना. मामूल काय म्हणून तलाच विचारून तेच मादिरि दूधाला पैसे दिवसोडि देमकी, नाही महिना-महिना देमकी, हे निश्चय करूनटाक. | |
| maamool | मामूल.fig. | tips. petty bribe. | ल्हान लांच॑. | सब-रेजिस्ट्राराच ओफीसांत॑ एक फैल एक विभागांतून अण्खिएक विभागाला सरकिवाम॑ म्हण्जे मामूल देउनेचसराम॑. | |
| maamoolee | मामूली.adj. | ordinary. plain. nothing extraordinary. | सर्वसाधारण॑. | गेल वर्ष चाललते आइ.पी.एलाच एलमांत॑ एक दोन खेळणारांस॑ उदंड जास्ति रोक्कमांत॑ कित्येक फ्रांचैसी लोक॑ घेटलेतरीन, त्यंच खेळ उदंड मामूली होत॑. | |
| maamoolee | मामूली.adj. | normal. | सामान्य. साधारण॑. | हे वर्ष मण्सूणाच पाऊस मामूली असेल म्हणून मीटियरोलजि विभागाच सूचना आहे. | |
| maamsa~ | मांस.n. | meat. flesh. | मांस. | | |
| maan | मान.n. | respect. reverence. honour. regard. | बहुमान. मर्यादा. आदर॑. | | |
| maan | मान.n. | a deer. | हरण. | | from Tamil. |
| maan | मान.n. | the posterior part of the neck. | गळाच मागल भाग. | मझ शेदारल॑/शेजारल॑ घरचा वेड-वंकड वाटांतीं/लांच घेऊनीं उदंड पैसे केला. अत्ता सांपडींगट्ल नंतर॑ तोंड बाहेर दाखिवाला नाहीस्क॑ मान लवींगून जामस्क॑ आहे. | |
| maanasik | मानसिक.adj. | mental. relating to the mind or intellect. | मनाच॑. मनाला संबंध झालते. | अत्तच काळांत जीवनाच दबावामळे (स्ट्रेस) वीस-पंचवीस प्रतिशत लोकांना मानसिक रोग येत आहे. पोरपणा पसून (ल्हान वया पसून) ध्यान कराला शिकिवलतर॑ हे स्थित॑ येईनास्क पाह्यिंग्युया. | |
| maanav | मानव.n. | man. mankind. | मनुष. मनुष कुल. | मृग, पक्षि, हे सर्व जीवजंतू तेनाला अपाय असलतर नाहीतर त्यंच भूक वारिवाला करतां दूसर॑ जीवाला आक्रमण करल॑. पण, मानव जात एकच स्वार्था करतां दूसरांला मरिवाच॑. | |
| maand | मांद.n. | mumps (generally afflicting children). | एक व्यादीच नाव (साधारण होऊन लेंकरांस याच॑). | | |
| maand | मांद.n. | elephantiasis. | डांचाच उपद्रवामुळे पांयेला याच एक रोग | | from Tamil. |
| maanDaNe | मांडणे.vt. | to lay out in proper order. to arrange properly. | नीट व्यवस्थांत॑ ठिवणे. | | |
| maanDaNe | मांडणे.vt. | laying out plates or leaves properly for serving food. | जेवाच॑ पान बरोर पंक्तींत॑ ठिवणे. | | |
| maandare~ | मांदर॑.n. | cat. | एक प्राणि. | | मांजर in sm.an eample of inter-use of द & ज.
|
| maanDav | मांडव.n. | a canopy. | पंदल. छप्र॑. | | |
| maanDav | मांडव.n. | a pandal prepared for spreading of vegetable creepers. | भाजीपाला झाडाच वेल/वल्ली पसरून मिळाला तय्यार केलते पंदल. | | |
| maanDavpoojaa | मांडवपूजा | pooja performed to pandal before a wedding or thread ceremony. | वराड नाहीतर॑ मुंजीच पुढे मांडवाला (पंदलाला) कराच पूजा. छप्र पूजा. | | |
| maanDavshengaa | मांडवशेंगा | a type of avarekai grown on pandal. | पंदल-अवरेक्कायी (Tamil). | | शेंगा grown on a मांडव (pandal). |
| maanDi | मांडि.n. | thigh. | गुडिघाच वरल॑ भाग. | | |
| maanDi | मांडि.n. | the proper posture of sitting. | बसाच बरोरल॑ रीत॑. बसाच बरोरल॑ आसन॑. मांडि घालींगून बसाच॑. | | मांड in sm. |
| maanDi ghaalNe | मांडि घालणे.vt. | to sit cross-legged. to sit in the proper posture. | पांय मुजलींगून बसणे. बरोरल॑ रीतींत बसणे. पाल्खीमांडि बसणे. पाल्खेमांडि बसणे. | भोंई व॑र बसताना तिन॑ केम्हाईन पांय लांब करींगूनच बसती. बरोर मांडि घालींगून बैस म्हणून कित्ति दपा सांगट्लतरीन ऐकना म्हणती. | मांड घालणे in sm. |
| maangalya~ | मांगल्य.n. | sanctity. auspiciousness. | मंगळ॑. पवित्र. | | |
| maaNik | माणिक॑.n. | ruby. | तंबड॑ रंगाच एक रत्न. | | |
| maanjaa | मांजा.n. | a kite-string coated with gum and powdered glass. | गोंदीं पूड केलते अर्साहीं लावलते पतंगाच दोरा. | | |
| maanthrika~ | मांत्रिक.adj. | a person who cures diseases by reciting mantras while administering herbal medicines alongside. | मंत्रतंत्रांत रोग बरोर करणार. | मानसिक रोगाला अम्च देशांत अत्तापणीं लोक॑ मांत्रिकांकडे जातात॑. ते सार्थक होईलका, नाहीका, म्हणाच मला कळत नाही. | मांत्रिक in sm means 'that which is related to मंत्र'. |
| maanya~ | मान्य.adj. | respectable. | आदर॑ असाच॑. आदरणीय | | |
| maanya~ | मान्य.adj. | approved. recognised. acceptable. | (अधिकारांतून) स्वीकार केलते. ओपिंगट्लते. | | |
| maanya~ | मान्य.adj. | acceptable. | स्वीकार कराला योग्य असाच॑. | | |
| maanyathaa | मान्यता.n. | respectability. | आदर॑. | | |
| maanyathaa | मान्यता.n. | approval. | संम्मति. अनुमति. | | |
| maap | माप.n. | measurement. | एक वस्तूच लांब॑, उंच॑, विस्तार॑, भार॑ हे कित्ति आहे म्हणून पाह्णे. अळत्तम (Tamil). | | |
| maap | माप.n. | forgiveness. pardon. | क्षमा. माफ. | | from Tamil. |
| maapaNe | मापणे.vt. | to measure. | माप करणे. अळत्तम करणे. | | |
| maaph | माफ.n. | forgiveness. pardon. | क्षमा. माफी. माप (tamil). | | |
| maaphee | माफी.adv. | forgiveness. pardon. | क्षमा. माप (tamil). माफ | | |
| maar | मार.n. | a beating. a thrashing. | बडिवणे. | | |
| maaraamaari | मारामारि.n. | a big fight. | एक मोट्ठ॑ भांडणे | | |
| maaraamaari | मारामारि.n. | rioting. | न्यायाच विरुद्ध॑ मारून-तोडून कराच मोट्ठ॑ गलाटा. | | |
| maarg | मार्ग.n. | way. path. | वाट. बीद॑. | | |
| maarg | मार्ग.fig. | escape route. | चुकिंगाच वाट. | आफीसांत॑ कायकी गोळ-माळ काम करून तो सांपडींगट्ला. अत्ता चुकाला काय मार्ग आहे म्हणून वर-खाले पाह्त आहे. | |
| maargasheerSha~ | मार्गशीर्ष.n. | the ninth month of the Hindu year. | हिंदु पंचांगांत॑ नौवां महिना. | | |
| maarkanDeya~ | मार्कंडेय.n. | name of an ancient sage. | प्राचीन काळाच एक ऋषीच नाव. | | |
| maarkanDeya~ | मार्कंडेय | a Gothra named after the Sage Markandeya. | मार्कंडेय ऋषीच नावांतल॑ एक गोत्राच नाव. | | |
| maarkhaavoo | मारखाऊ.adj. | one who gets thrashed often. | सदा मार मिळणार. | | |
| maarNe | मारणे.vt. | to thrash. to beat. to strike. | बडिवणे. | | |
| maarNe | मारणे.vt. | to kill. | मरिवणे. | | |
| maarpeeT | मारपीट.n. | a shower of thrashings. | भरून मार मिळणे. | | |
| maarthaanD | मार्तांड.n. | Sun. | सूर्य. अरूण. भानु. | | |
| maaruthi | मारुति.n. | son of Maruth. Hanuman. | मारुताच लोंक. हनुमान. हनुमंत॑. | | |
| maarvaLa kaaDhaNe | मारवळ काढणे.vt. | whiplash to leave marks on the body. | झाटीच मार देऊन आंगांत खूण करिवणे. | | वळ means a mark made by a lash of the whip. |
| maarwaaDi | मारवाडि.n. | a person belonging to Marwad. | मारवाडाच मनुष. | | |
| maarwaaDi | मारवाडि.coll. | a shylock. a person who lends money at usurious rates. | उदंड जास्ति व्याजांत/बड्डींत॑ पैसा र्रीण देणार. | | |
| maas | मास.n. | month. | महिना. | | |
| maasaamaasee | मासामासी.adv. | every month repeatedly. | दर महिना. प्रति महिना. महिना-महिना. | | |
| maashaa | माशा.n. | house fly. | एक ल्हान उडाच प्राणि ; | | |
| maashaa baDivaNe | माशा बडिबणे.id. | to spend time doing nothing. | प्रयोजन नाहीस्क॑ वेळ हाळ करणे. माशा मारणे. | | |
| maashaa maarNe | माशा मारणे.id. | to spend time doing nothing. | माशा बडिबणे. प्रयोजन नाहीस्क॑ वेळ हाळ करणे. | | |
| maashaac kopi | माशाच कोपी.fig. | copying blindly. | योचना करनास्क 'कोपि' कराच. | मझ 'सेक्रटरीला' कोपी करून आणाला तीन 'पेज' देलों. तिन॑ माशाच कोपी करून आणलि ! कायरे म्हण्जे, मी तिला 'कोपि' कराच विषय देताना दोन 'पेजांत॑' एकच विषय असाच पाहिलों नाही. तिन॑ पणीं पाहिनास्क पुन्हा ते तसेच कोपी करून आणली. | this expression is a direct translation of " ई अडिच्चां कोपी" (Tamil). |
| maasik | मासिक.n. | a monthly magazine. | दर महिने प्रकाशण होयाच मागजीन पुस्तक॑. | | |
| maasik | मासिक.adj. | relating to monthly periodicity. | एक महिनाच कालावधिला संबंध झालते. | | |
| maasik | मासिक.n. | a monthly ritual related to death ceremony. | महिना-महिना कराच श्राद्ध॑. | | |
| maasoLi | मासोळि.n. | fish. | मत्य. | | |
| maaTH | माठ.n. | a type of edible green leaf. | माठाच पाला/भाजि. पात्ति कीरै (tamil). | अम्च घरांत माठाच भाजि करणे अप्रूप होऊन गेलाहे/झालाहे. | |
| maathaa | माता.n. | mother. | अम्मा. माय॑. | | |
| maathi | माति.n. | soil. | माति. | | |
| maaTHoDaa | माठोडा.n. | a side dish of cooked dhal and methi/fenugreek leaves or cluster beans or plantain flowers. | शिजिवलते दाळाच बरोर मेथीच-पाला, गोवारिशेंगा नाहीतर केळीचफूल मिळिवून/घालून कराच एक तोळ्लावण॑-भाजि (तोंडलावण॑-भाजि). | Note :- माठोडा was a subsistence food of the poor class of Maharashtrians in the dry parts of the Deccan, prone to scanty rains. Though it appears to have derived it's name from the edible leaf माठ, in the present times माठोडा-भाजि is rarely made from माठ. | |
| maathra~ | मात्र.adv. | exclusively. | पूर्त. केवळ. | अम्ही भाऊ-भावंडे पांचदन॑ आहों तरीन अमच॑ चुलतभाऊच लेंकीच वराडाला मला मात्र बलावल॑होते. | |
| maathra~ | मात्र.adv. | only. | पूर्त. केवळ. | ते परीक्षा लिव्हाला शेवटी वीस लेंकरे उरल॑होते. त्यांत मझ॑ नातू मात्र जिंतला. | |
| maathraa | मात्रा.n. | a medicinal tablet. | ओखदाच (औषदाच) गोळि. ओखदाच गुळिगा. | | |
| maathrubhaaShaa | मातृभाषा.n. | mother-tongue. | मायभाषा. | | |
| maathrubhojan | मातृभोजन.n. | the ceremonial meal that a young brahmin boy has with his mother on the day of his upanayanam. | मुंजीच दिवस जानव घालाच पुढे मुंजीच नवराईं तज मायीं एकच पानांत कराच जेवणे. | अगाऊच काळांत मुंज झाला वर ब्रह्मचारि पोरांला गुरुकूलाला पाठिवत होते. अणी हे पोरे वेद, उपनिषद हे सर्वीं शिकून बारा वर्षाच नंतर॑ घराला परतून येत होते. तजामळे मातृभोजनाच मुख्यता होते. पण अत्ता मुंजीच नंतरपणीं पोर घरांतच असतात॑ ! | he is not supposed to eat in this manner along with is mother after that day. |
| maathrubhoomi | मातृभूमि.n. | motherland. | स्वंत देश. | | |
| maaTTi | माट्टि.n. | an ear ornament worn by women, hanging from top to bottom of the ear. | कानाच व॑रून खाले पर्यंतीन लोंबून घालाच बायकांच एक आभरण॑. | | |
| maavaNe | मावणे.vi. | to reach (with hand etc). | (हाताला) मावणे. | कवाडाच वरच॑ कोंडि तुला हातांत मावलतर॑, घालशीलका ? | |
| maavaNe | मावणे.vi. | to fit adequately. | बरोर असणे/बसणे. | (1) हे अंगी तुला मावेलका ? (2) एवढे पाणीईं भांडींत॑ मावेलका ? | |
| maavasaa | मावसा.n. | maternal aunt's husband. | मावुसा. मावशीच दाल्ला. मावुशीच दाल्ला. | मझ मावसे दोघदनीं मझ बरीस पांच-सात वर्षाणी/वर्षांत धकटे आहेते. तसच मझ एक मामा पणीं मझ पक्षा आठ वर्षाणी धकटा आहे. कारण, मझ माय त्यंच घरांत आठ भाऊ-बहीणी मधे वडील लेंक म्हणून उजली अणी मी अम्च घरांत वडील होऊन उजलों. तस दोन पीढींत पंध्रा-वीस वर्षाचा व्यत्यास आलतामळे अस झाल॑. | |
| maavasbaheeNe~ | मावसबहीण॑.n. | maternal aunt's daughter. | मावशीच लेंक॑. मावुशीच लेंक. मावुसबहीण॑. | | |
| maavasbhaavoo | मावसभाऊ.n. | maternal aunt's son. | मावुसभाऊ. मावशीच लोंक॑. मावुशीच लोंक. | | |
| maavashee | मावशी.n. | mother's sister. | अम्माच बहीण॑. मावुशी. | | |
| maavoon | मावून.adv. | afterwards. subsequently. | मागून. माग्हून. नंतर॑. | | मागाहून in sm. |
| maavusaa | मावुसा.n. | maternal aunt's husband. | मावसा. मावशीच दाल्ला. मावुशीच दाल्ला. | | |
| maavusbaheeNe~ | मावुसबहीण॑.n. | maternal aunt's daughter. | मावशीच लेंक॑. मावुशीच लेंक. मावसबहीण॑. | | |
| maavusbhaavoo | मावुसभाऊ.n. | maternal aunt's son. | मावसभाऊ. मावशीच लोंक॑. मावुशीच लोंक. | | |
| maavushee | मावुशी.n. | mother's sister. | अम्माच बहीण॑. मावशी. | | |
| maay | माय.n. | mother. | अम्मा. | | |
| maayaa | माया.n. | illusion. | भ्रम॑. | | |
| maayaa | माया.n. | unreal. illusory. | निज नाहीते. असत्य. | श्री मध्वाचार्यांच द्वैत॑ सिद्धांता प्रकार हे ब्रह्मांड॑ एक माया न्हो, पण ते निज/सत्य आहे. | |
| maayaajaa | मायआजा.n. | maternal grandfather. | अम्माच बापा. | मझ मायआजा कन्नडा होते अणी मझ मायआजी तंजाऊर मराठी बोलणारी होते. | |
| maayaajee | मायआजी.n. | maternal grandmother. | अम्माच अम्मा. | | |
| maayaavi | मायावि.n. | conjurer. | जादूगर. | | |
| maayam | मायम.n. | drugs which cause fainting. | मूर्च्छ आणिवाच नशाच साधन॑. | | from Tamil. |
| maaybaap | मायबाप.n. | parents. | अम्मा-बापा. | | |
| maaybhaaShaa | मायभाषा.n. | mother-tongue. | मातृभाषा. | | |
| maDake | मडके.n. | an earthen pot. | मातीच पात्र. | उन्हाळांत मडकेच पाणी पीलतर घसाला हिंस॑ अणि हित अस्त॑. | |
| maDDi | मड्डि.adj. | dull headed. stupid. | बुद्ध नाहीते. मंद बुद्धीच॑. | थोड पणीं विवर नाहीते मड्डि पोर तो. तज मित्र तेवढेदनीं तला मष्किरि करतात म्हणून पणीं तल कळत नाही. | |
| maDe~ | मड॑.n. | a dead body. corpse. | मढ॑. प्रेत. शव. | संत होयाच पुढे, तुळसीदास एकदा अंधारांत नदींत तरंगत असाच/मेतकून जातहोतते लांकड म्हणिंगून, एक मडाच वर बसून त्यंच बाइलीच गांमाल गेले ! | मढे/मडें in sm. |
| madhale~ | मधल॑.adj. | in the middle. | मध्य असाच॑. | तिकडे समोर तीन पोरे होटाकलाहेतकी, त्यांतल॑ मधल॑ पोरच मझ भाऊ. | मधला in sm. |
| maDhe~ | मढ॑.n. | a dead body. corpse. | मड॑. प्रेत. शव | | मढे/मडें in sm. |
| madhoo | मधू.n. | honey. | मेध॑. | देवाच पूजा करताना, पंचामृतांत मधू एक मुख्य अभिषेकाच पदार्थ अस्त॑. | |
| madhukar | मधुकर.n. | honey bee. | मेध॑माशा. | वर्षा-वर्षी उन्हाळांत॑ मधुकर अम्च॑ खिडकी बाहेर तज कूडु/घर बांधत॑. | |
| madhure~ | मधुर॑.adj. | sweet. | गुळ्चीट. | अंबाच रस फ़ार मधुर॑ आणि रूच अस्त. महाराष्ट्रांतीन गुजरातांतीन लोक॑ हे रसांत॑ पूरी बुचकळींगून खातात॑. | |
| madhva~ | मध्व॑.adj. | relating to Madhwa philosophy or Madhwa traditions. | माध्व॑. माध्व॑ सिद्धांत अथवा माध्व॑ परंपराला संबंध झालत॑. | | |
| madhvaa | मध्वा.n. | Madhwacharya. one of the names by which Shri. Madhwacharya, the founder the philosophy of dualism is known. | मध्वाचार्या. द्वैत सिधांताच आदि यति श्रि मध्वाचार्यांच एक नाव. | | |
| madhvaa | मध्वा.n. | a person who belongs to the Madhwa sect. | मध्वा संप्रदायाच मनुष. | | |
| madhyaanha | मध्यान्ह.n. | midday. noon. | मध्य दिवस. दुपार. | कामाला जावंते/जामते असाकरतां, भरून दाद्ग्येंस मध्यान्हाच संध्यावंदन कराला सौकर्य मिळत नाही. | |
| madhyaraathri | मध्यरात्रि.n. | midnight. | रात्रीच मध्य वेळ. | श्रावण महिनेच अष्टमि तिथीला, रोहिणि नक्षत्रांत॑ श्री कृष्णाच जन्म मध्यरात्रि झाल॑. | |
| madhye | मध्यें.adv. | in the middle or at the centre. | मध्य भागांत॑. | मनाली गावांत॑ दोन उंच डोंगूरां मध्ये बियास नदी वेगान वाह्याच दृश्य पाह्याला फ़ारच बेष असत॑. | |
| madhye | मध्यें.adv. | in between. amongst. amidst. | मध्यें. | देऊळाच उत्सवाच गुंपांत॑ लेंकरू हरपून गेला म्हणून तज माय बाप तरपडत होते. पूरा ठिकाणी हुडकला नंतर॑ हरिकथा कालक्षेपाच गुंपांत॑ बायकांच मध्यें जावून बसलसाच पाह्यलों. | |
| madhye | मध्यें.adv. | inside. within. | आंत॑. | भरूनदा मी मझ॑ मोबाईल फ़ोन अल्मारी मध्ये ठिऊनटाकून घर पूरा हुडकत अस्तें. | |
| madhye paDNe | मध्यें पडणे.vt. | to interfere. to come in the way. | अडव॑ पडणे. | कित्ति सांगटलतरीन तो ऐकना. मी बोलताना मध्य पडणे म्हण्जे तला उदंड अवडत॑ वाटते. | |
| madhye-madhye | मध्यें-मध्यें.adv. | at intervals of time. now and then. | तम्हा-तम्हा. वेळावेळी. | (1) उन्हाळांत॑ मध्ये-मध्ये भरून पाणी पीत असांव/असाम॑, नाहींतर आंगांत॑ उष्ण जास्ति होऊनजाते. (2) मोतेच माळांत॑ मध्ये-मध्ये पवळेच मणि बसिवलतर, ते अण्खिन/अंकीन सुंदर दिसल॑. | |
| madya~ | मद्य.n. | liquor. | दारु. | घरामागे असाच बीदी वाटे बाहेर जाऊ नको. तिकडे एक मद्य विकाच दुकान आहे. नोकोते लोकांच वाग अस्त. | |
| madyapaan | मद्यपान.n. | drinking of liquor. | दारु पीणे. | मद्यपान करणे एक उदंड वंगळ दंडक आहे. तसलते लोकां बरोर सहवास ठींगताने. | |
| mag | मग॑.adv. | that being the case. | तस॑ असलतर. | "अहो, तुम्ही आज बाहेर जाणारका ? मग॑, अम्ही तुम्च॑ घराला उद्या फोण करून येतों". | |
| mag | मग॑.adv. | then. thereupon. | ते नंतर. तज नंतर. | मग॑ काल सणाच दिवसी तो संपाकी तुम्च घराला आलाच नाही की. नंतर तुम्ही काय केलांत? | |
| magaj | मगज़.n. | pulp (of a fruit etc.). | मगस. पंडूच आंतल॑ मऊ भाग. | | |
| magane~ | मगन.adj. | fully absorbed or immersed in. | पूर्ण श्रद्धांत॑ बुडून बसणे | अत्ता तंजावूर मराठी 'डिक्ष्णरी'/निघंटुच कामांत॑ मी कंपूटरा समोर बसलतर॑ तजांत मगन होऊन जातों. वेळ जायाच कळतच नाही. | मग्न in sm |
| magas | मगस.n. | pulp (of a fruit etc.). | मगज़. पंडूच आंतल॑ मऊ भाग. | | |
| maghaa | मघा.n. | name of a star. | एक नक्षत्राच नाव. | लेंक्राच जन्म, मघा नक्षत्रांत झाल॑. अदृष्ट केलतीन॑ ! कां म्हण्जे, हे एक महा-नक्षत्र म्हणून सांगतात. | |
| maghaashee | मघाशी.adv. | a while ago. some time back. | थोड वेळाच पुढे. | मघाशी अम्च॑ पुरोहित घराला आलोते/आल्होते/आले होते. लोंकाच मुंजीला तेनी एक चोखोट मुहूर्त हुडुकून पाव्हून देले. | |
| mahaa | महा.adj. | great. | श्रेष्ट. | | |
No comments:
Post a Comment