Sunday, May 15, 2016

bh (भ) 1 (bhaachaa to bhaye)


.Words (using Phonetic Key)In DM scriptMeaning in EnglishMeanings, phonetic variations & morphes in DMIllustrative sentences using the wordRemarks & Notes
bhaachaaभाचा.n.nephew. brother's or sister's sonभाऊच नाहीतर॑ बहिणीच लोंक
bhaacheeभाची.n.niece. brother's or sister's daughterभाऊच नाहीतर॑ बहिणीच लेंक
bhaaDeभाडे.n.rent paid for use of a buildingदुसरेच खोलि, घर अथवा दुकान उपयोग कराला (वापराला) द्याच पैसा
bhaaDeभाडे.n.fare paid for use of a hired vehicleभाडेच बंडि उपयोग कराला द्याच पैसा
bhaaDeभाडे.n.charges paid for the use of an hired itemभाडेच साधन॑ वापराला द्याच पैसा
bhaaDevaalaaभाडेवाला.n.tenantखोलि, घर अथवा दुकान भाडेला काढणार भाडेकरू in sm.
bhaadrapada~भाद्रपद॑.n.the sixth month of the Hindu calendarहिंदु पंचांगांत॑ सहावां महिना
bhaagभाग.n.a shareवाटा. वांटा
bhaagभाग.n.a portionभाग
bhaagभाग.n.divisionवाटा. वांटा
bhaagभाग.n.role (in a drama etc)नाटक सिनिमा असलांतल॑ पात्र
bhaagaNeभागणे.vi.to be exhausted. to be tiredभगोत होणे. सुस्त होणे. नित्राण होणे
bhaagavathe~भागवत॑.n.name of one of the Puranasभगवत पुराण॑
bhaagothभागोत.adjtiredness. fatigueसुस्त. नित्राण. शीणभाग
bhaagya~भाग्य.n.luck.भाग्य
bhaagya~भाग्य.n.fateगत. गेत
bhaagyaheenभाग्यहीन.adj.unlucky. unfortunateदुर्भाग्य. निर्भाग्यकित्येक लोक भाग्यहीन म्हणूया. जन्म पूराहीं कष्टि भोगून काम केलतरीन तेना कोण्त विधाच सुखहीं मिळत नाही
bhaagyashaaliभाग्यशालि.adj.fortunateभाग्यवंत. भाग्यवान
bhaagyavaanभाग्यवान.n.fortunateभाग्यवंत. भाग्यशालि
bhaagyavantha~भाग्यवंत.adj.fortunateभाग्यशालि. भाग्यवान
bhaajaNeभाजणे.vt.to roastएक पदार्थ तवांत॑ तेल घालनास्क॑ पलटून-पलटून पोळिवणे
bhaajaNeभाजणे.vt.to singeएक पदार्थ विस्तूच वर पलटून-पलटून पोळिवणे
bhaajiभाजि.n.a vegetable curryभाजीपालांत॑ केलते पदार्थ
bhaajipaalaaभाजीपाला.n.vegetablesसंपाकाच भाजीईं पालाईं
bhaajivaalaaभाजीवाला.n.a vegetable sellerभाजीपाला विकणार॑
bhaakarभाकर.n.roti made of jowar (sorghum)जोवाराच रोटि. भाकरिएक वया नंतर रात्रीच वेळ नुस्त भाकर-भाजी खाऊन ताकपाणी पीलतर॑ आंगाला चोखोट
bhaakariभाकरि.n.roti made of jowar (sorghum)जोवाराच रोटि. भाकर
bhaanDaabhaanDiभांडाभांडि.n.fightभांडण
bhaanDaNभांडण.n.fight. quarrel. disputeभांडाभांडि
bhaanDaNeभांडणे.vt.to quarrel. to fightभांडण होणे
bhaanDiभांडि.n.cooking vesselsसंपाकाच पात्र
bhaanDkhorभांडखोर.adj.quarrelsomeसदा भांडाला तयार होवून असणार॑. भांडकोर. बांढखोर
bhaanDkorभांडकोर.adj.quarrelsome. rebelliousभांडखोर. बांढखोर. सदा भांडाच स्वभाव असणारअम्ही एकदपा 'कोलकत्तांसूंन' येत असताना 'टाटानगर' स्टेषनांत दहादन वेघले. त्यंचकडे रिसरवेषण न्होते तरपणीं तेनी निजलते लोकांना उठीवून त्यंच सीटावर अस्कीन बसले. "टीटीचान॑" काहींनच कराला झाल नाही. "हे भांडखोर लोकांला सांभाळा होयना" अस सांगून "टीटी" उतरून गेले
bhaangभांग.n.hemp. a type of drugनशाच एक वनस्पति
bhaangभांग.n.parting of hair on the head of womenबायकांच डोस्केच केंस दोन भाग कराच॑
bhaanuभानु.n.Sunसूर्य. भास्कर. रवि. आदित्य
bhaanuvaarभानुवार.n.Sundayरविवार. अयितवार. आदित्यवार
bhaarभार.n.weightवजन॑
bhaarभार.n.a responsibilityजवाबदारि
bhaarathभारत.n.Indiaभारत देश
bhaarathamaathaaभारतमाता.n.Mother Indiaभारत देशाला एक देवीच रूपांत॑ पाह्णे
bhaaratheeभारती.n.Vayudeva's consort.मुख्यप्राण वायुदेवाच पत्नि. पूजाच वेळी, तसेच संध्या-वंदन करताना संकल्पांत॑ "भारती रमण मुख्यप्राणांतर्गत श्री लक्षीनारायण" म्हणून सांगणे आहे. हेज अर्थ आहे, भारतीच पती (म्हणजे, मुख्यप्राण वायुदेव) अंतर्गत (आंत असाच) श्री लक्षीनारायण, अस॑.
bhaaratheeभारती.n.Goddess of speech. Goddess Saraswati.वाक् देवि. सरस्वति देवि.
bhaaratheeya~भारतीय.adj.Indianभारताच॑
bhaaShaaभाषा.n.languageबोली
bhaaShaantharभाषांतर.n.translationएक भाषाच लेख अण्खीएक भाषांत॑ करणे. तर्जुमा. अनुवाद. महाकवी काळीदास यांस पुरातन भारताच सगळ्यांचीनपक्षा श्रेष्ठ कवी म्हणून सांगतात॑ अणी त्यंच नाटक-लेख अग्गीन अनेक भाषांत भाषांतर पणीन झालाहे.
bhaaShaNe~भाषण॑.n.speechप्रसंग
bhaashinga~भाशिंग॑.n.a decorative thread with embellishments worn by the bride (and sometimes by the groom) around their foreheads during their weddingबाशिंग. वराडाच वेळी नवरा-नवरि त्यंच कपाळांत गुंडाळून बांधाच अलंकार केलते दोरा.
bhaaShya~भाष्य.n.commentary. expositionविवरण॑. टिप्पणि
bhaathभात.n.cooked riceशिजिवलते तांदूळ
bhaathaachpooDभाताचपूड.n.a mix of roasted and powdered grams and dhals for eating with cooked riceतुरीचपूड. भाताच बरोर कालिवून खायाच वेगळ॑-वेगळ॑ दाळाच भाजून पूड केलते पूड पदार्थ.
bhaathkhaavuभातखाऊ.fig.a shameless gluttonलाज नाहीस्क॑ भरून खाणार
bhaathkhaavuभातखाऊ.fig.a person who is an idle parasite in a houseएक कामीन करनास्क॑ घरांत नुस्त बसणार
bhaathpaaNeeभात-पाणी.n.subsistence foodउपजीवनाला पह्जते जेवण॑ब्रिटीष्यांचकडून स्वातंत्र्य मिळून साठ वर्षाच वर झालतरीन अम्च देशांत॑ अत्तापणीं भात-पाणीला तरपडाच (तरफडाच) लोकांच संख्या उणे काहीं नाही
bhaavभाव.n.emotionमनांतल॑ विचार॑. भावना
bhaavaaभावा.n.husband's elder brother or elder sister's husbandभावोजी.
bhaavaarthhभावार्थ.n.moral or purport of a story etc.अनुमान करून काढलत॑ यथार्थ अर्थ. पंचतंत्र अणी जातक खाणी वाचाला सरळ असत॑तरीन, त्यांतल॑ भावार्थ लेंकरांस बरोरल॑ विधान कळिवणे थोरळेंच कर्तव्य आहे.
bhaavajभावज॑.n.brother's wifeभाऊच बाईल.भाऊजमझ॑ भावजाला तंजाऊर मराठी फार इष्ट. कॅनडांत राह्यणारी झालतरीन तिन॑ लेंकरांच अणी दाल्लाच बरोर अम्च मराठींतच बोलते. भावजई/भावजय in sm
bhaaveeभावी .n.futureभविष्य
bhaavojeeभावोजी.n.husband's elder brother दाल्लाच वडील भाऊ भवोजी/भाऊजी in sm.
bhaavojeeभावोजी.n.elder sister's husbandअक्काच दाल्ला भवोजी/भाऊजी in sm.
bhaavoleeभावोली .n.a dollबावोलीभावली/बाहुली in sm.
bhaavolee ghaalaNeभावोली-घालणे.vt.to draw a picture. to paint a pictureपट ओढणे/होढणेमझ॑ पणजी फार चांग्ळ॑/उदंड बेष भावोली घालतील म्हणून मझ अजी सांगाच मी ऐक्लोंहे. पण ते पट सर्वीं कोठ गेलकी कोणालीं अत्ता सय नाही
bhaavuभाऊ.n.brother.सहोदर॑
bhaavu bhaavunDeभाऊ-भाऊंडे.n.brothers, collectivelyभऊ लोक
bhaavubeejभाऊबीज॑.n.a Hindu festival of brothers and sisters falling on the second day of shuklapaksh of Kartika monthकार्तिक महिनांतल॑ शुक्लपक्षाच द्वितीय दिवसी पडाच भाऊ बहीणांच सण॑
bhaavujभाऊज.n.brother's wife.भावज॑. भाऊच बाईलमझ॑ भाऊजाला तंजाऊर मराठी फार इष्ट. कॅनडांत राहणारि झालतरीन तिन॑ लेंकरांच अणी दाल्लाच बरोर अम्च मराठींतच बोलते.भावजई/भावजय in sm
bhaavunDeभाऊंडे.n.brothersभाऊ लोक
bhadra~भद्र.n.safeजत्तन. दत्तन
bhadrakaaLiभद्रकाळि.n.Goddess Durga in her fierce formउग्ररूपाच दुर्गा देविभद्रकाळीच देऊळांत साधारण म्हणून जानव नाहीते लोक॑ बक्राच बलि देतील
bhadrakaaLi भद्रकाळि.fig.a term used to describe a woman of fierce dispositionभयंकर स्वभावाच एक बायकोला सांगाच शब्दतिन॑ काय बायको !, तिला भद्रकाळि म्हणून सांगाम॑. तिज बरोर भांडणेंत॑ कोणालीं जिंताला होयना ! मात्र न्हो, चार दादिगांना एकच वेळ तिजान॑ माराला होईल॑
bhaga-bhagaभगा-भगा.n.gulp (food) into mouth in a jiffyभका-भका. लोक्कुर-लोक्कुर तोंडांत भरींगणे
bhagavaanभगवान.n.the Supreme Godपरमात्मा. भगवंत॑
bhagavanthभगवंत॑.n.the Supreme Godपरमात्मा. भगवान
bhagavathभगवत्.n.relating to Godभगवानाला संबंध झालते
bhagavathiभगवति.n.Goddessदेवि
bhageerathh prayathna~भगीरथ प्रयत्न.n.an enormous effortअपार श्रम. मोठ॑ प्रयत्न
bhairavभैरव.n.Lord Sivaशिव. महादेव
bhairaviभैरवि.n.a musical noteसंगीताच एक राग
bhajanभजन.n.devotional song. hymnदेवाच स्तोत्र
bhajanभजन.n.chanting of devotional songs or hyms in a groupसग्ळीन मिळून सांगाच देव स्तोत्र
bhaka-bhakaभका-भका.n.gulp (food) into mouth in a jiffyभगा-भगा. लोक्कुर-लोक्कुर तोंडांत भरींगणे
bhakSha~भक्ष.n.sweetmeat.गुळ्चीट पदार्थ. मझ॑ भाऊच लेंकीच वराडांत जेवण॑ प्रमाद होत॑. मुहूर्ताच जेवणांत पांच विधाच भक्ष केलोह्ते.
bhakShaNa~भक्षण.n.food. eatable. snacksखायाच पदार्थ
bhakShaNa~भक्षण.n.dietery foodपथ्याच पदार्थ" डैबेटीस" असणार लोकांच भक्षण थोड वेगळ अस्ते. तजांत साखरे शुद्ध म्हणून अस्ताने अणी भात उणे असाम॑. भाजीपाला भरून असूया
bhakShaNa~भक्षण.n.food. eatable. snacks.खायाच पदार्थ.
bhakthभक्त.n.a devoteeदेवाव॑र भक्ति असणार॑
bhakthiभक्ति.n.devotion.देवाच वर दाखिवाच गाढ निष्ठा
bhakthibhaavभक्तिभाव.n.feeling of deep devotionमनांत॑ गाढ भक्ति असणे
bhakthimaargभक्तिमार्ग.n.the path to god-realisation through devotionभक्तींतून ब्रह्मज्ञान मिळाच मार्ग
bhakthiyoga~भक्तियोग॑.n.salvation through devotionभक्ति वाटे मोक्ष होणे
bhakthvathsalaभक्तवत्सला.n.the Lord who considers His devotees very dearlyभक्तांच वर प्रीति असाच देव
bhanDaarभंडार.n.treasuryखजाना
bhanDaarभंडार.n.a large warehouseसामग्री दत्तन ठींगाला बांधलते एक थोर बांधणि
bhanDiभंडि.n.motor-car.बंडि. मोटर-गाडि
bhanDiभंडि.n.a bullock or horse cartबंडि. बैलबंडि/घोडाबंडि
bhanDiभंडि.n.a vehicleबंडि. वाहन॑
bhanDiभंडि.n.a hand-cartहातांत ढकळाच भंडि
bhanDivaalaaभंडीवाला.n.cart-man.बंडी हांकणार
bhangभंग.n.disruption. breach.छेद होणे. राहून जाणे. विश्वामित्र मुनीच तपस भंग कराला स्वर्ग-सुंदरी मेनका एक कामिनीच रूपांत॑ आली.
bharaDभरड.adj.coarsely groundपूरा बरीक होयनास्क॑ र्रवा सार्ख करणे. दळणेसाधारण होऊन डयबटिक रोगीलोके भरडलते गहूंच गंजि पीणे आहे.
bharaD palNeभरड पळणे.vt.to scram. to bolt. to get away fastएकदम लोक्कर पळून जाणे
bharaDNeभरडणे.vt.to grind coarselyभरडून रुब्बणेघेटलते चार किलो गहूंते दोन किलो नंतरसाला ठींगून, दोन किलो अत्ताच भरडून आणाला गिरणीला पाठिवलें
bharalatheभरलते.adj.that which is filledभरून असाच॑
bharaNभरण.n.governance(राज्य) भरण कराच॑
bharaNeभरणे.vt&vito fill. to fill-upपूर्ण करिवणे. भरिवणे(1) दिवसास्क॑ नाहणींतल॑ पाणीच हंडा भरणे अम्च बापाच काम होत॑. (2) दूरच॑ प्रयाण कोण्ततरीन करापुढे बंडींत॑ पेट्रोल भरींगणे चोक्कोट॑
bharaNeभरणे.vt.to fill in (a form etc.)लिव्हून पूर्त करणे "ओटर ऐ.डि." करिवाला मी तीन-चार दपा फॉम भरून देलोंतरीन एलक्शनाच दिवस पतोरी मला ते मिळ्ळ नाही
bharaNeभरणे.vt.to pay in (money)पैसा बांधणेहे वर्षाच बाकि भरामते इनकम-टाक्स, जूलै पंध्राच पुढे भराम॑
bharaNeभरणे.vt&vito fill out (in size etc.)थोर आकाराच होणेआठ महिनेच गरवारीण॑ झालतरीन तिज पोट तेवढ॑ भरलास्क॑ दिसतनाही
bharaNeभरणे.vt&vito gather in fullगुंप भरणेअत्ता होत असाच एलक्श्नांत॑ बी.जे.पीच नरेन्द्र मोडी बोलाच ठिकाणि अग्गीं लोक॑ भरून अस्तात॑.
bharaNeभरणे.vi.to fill up.भरणे.अम्च घरच॑ आडांत पाणि केम्हाईं भरून असल॑.
bharaNiभरणि.n.name of a birth starएक नक्षत्राच नाव
bharath khanDभरतखंड.n.Bharathभारत
bharathanaaTya~भरतनाट्य.n.bhrathanatyam dance.एक कला नृत्य.
bharatheeभरती.adv.instead ofबद्दलin sm भरती means 'addition'. The DM word appears to be a morphed meaning of 'in addition to'.
bharatheeभरती.adv.in addition to. in complement toभरतीच॑
bharDaaभरडा.n.coarsely ground grain (eg. of rice )भरडलते धान्यएकादशीच दिवस॑ मझ आजी तांदूळाच भरडा घालून गंजि करींगतील॑. ते पणीं रात्रीच वेळाला मात्र. दिवस अस्कीन उपाशि असतील॑.
bhareesभरीस.n.over and above. in addition to.बरीस. बेरीस. पक्षा.from the root भर/भरणे.
bhareethभरीत.n.a preparation made of brinjalवांगींतून केलते एक विधाच पदार्थ
bhareethभरीत.n.rayatha. a curd saladरायत॑
bharivaltheभरिवलते.adj.filledभरिवलते
bharivaNeभरिवणे.vt.to fill-upभरिवणे
bharjariभरजरि.n.woven with a lot of gold and silver threadsभरून सोने अण्खी रुपेच जरी असाच॑अत्तलीकडे भरजरीच कांजीवरम लुगड वराडा करतां घेम म्हण्जे वीस-पंचवीस हदार रुपे निश्चय होईल॑.
bharoonभरून.decl.plentyभरलते. उदंड॑. उजंड॑.
bharoonभरून.decl.filled-upभरलते.
bharpeTभरपेट.adv.(to eat) to one's fill. (to eat to satiation).पेट भरापरंत (जेवणे).ते दहा दिवसीन खायाला पीयाला अम्ही जास्ती बाह्येर कोठीन गेल॑ नाही, कां म्हणजे दोन मामीहीं भरपेट खायाला पीयला मला देत होते.
bharpoorभरपूर.adj.plentifulभरून. उजंड॑. उदंड॑
bhasme~भस्म.n.sacred ashesविभूति
bhasme~भस्म.n.ashesजळून उरलते भस्म. राख
bhaTभट.n.a brahmin priestब्राह्मण वैदिक. पुरोहित
bhaththaभत्ता.n.an extra payment. an allowanceबाटा. धर्माच वर जस्ती द्याच पैसा
bhaTTiभट्टि.n.a kiln. a furnaceचुला. चुळाचिक्कट माति अच्चांत घालून ओल॑ विटकर करलावर ते भट्टींत जळीवलतर॑ तला घट्टिपण॑ अणी तंबड रंग येते
bhavaaniभवानि.n.Goddess Parvatiपार्वतीदेवि
bhavanभवन.n.a (large) building. bungalowबंगळा
bhavanभवन.n.abode. house or place of dwellingराहाच ठिकाणअत्ता सध्या "सीमाच आफीस" एक भाडेच ठिकाणी आहे. चार-पांच वर्षांत "सीमाच" खांस/स्वंत भवन बांधुया म्हणून सदस्यांच विचार आहे
bhaviShya~भविष्य.n.future. पुढे होयाच
bhaviShya~jnyaanभविष्यज्ञान.n.knowledge of what the future portendsभावींत॑/भविष्यांत॑ होयाच कार्यांविषीं ज्ञान असणेकुंडलिनी शक्ति जागृत असाच सिद्ध पुरुषांस॑ भविष्यज्ञान येत॑. हेज मुख्य उदाहरण कंची परमाचार्य अहेत. तेना पाह्याला गेलते लोक॑ त्यंच-त्यंच मनाच संकटकी, नाहीतर मनांतल॑ कष्टाच विचारकी, नाहीतर त्यंच काहीं वेगळ॑ संदेहां विषीन विचाराच पुढेच आचार्यांच समोर बसलतम्हाच तज परिहार कायकी ते लोकांच मनांत अपाप सुचल म्हणून ऐकलोंहें.
bhaviShya~kaaLभविष्य काळ॑.n.(gram)future tenseनंतर होयाच क्रिया विषयीं सांगाच क्रियापदाच काळ॑
bhavya~भव्य.n.respectful. nobleआदराला योग्य असाच॑
bhayaabhakthiभयाभक्ति.n.God-fearing and religious.भक्ति स्वभावब्राह्मण जातीच लोकांमधे नव्वद प्रतिशत भयाभक्ति असणार लोक॑ असतात॑ ; कारण ल्हानपणांतून मायबाप तेना वाढिवाच पद्धत तस अस्ते
bhayankarभयंकर.adj.fearful. dreadful. horribleभें वाटिवाच. भें वाटाच॑
bhaye~भय.n.fearभें. भीति.

No comments:

Post a Comment